Van der Hoek
Families Bijma

Bijma & Bouwman

BIJMA & BOUWMAN

Oudmoeder Hendrikje Wolters BIJMA (1765-1822, kw 33) trouwt in 1789 te Kortezwaag met Freerk Tammes VAN DER HOEK (1758-1841, kw 32). Freerk Tammes kiest in 1811 voor de achternaam Van der Hoek. Hendrikje wordt Bijma genoemd, de naam die haar oudste broer Jan Wolters BIJMA (1750-1829, kw 70) in 1811 laat registreren. Hendrikje Wolters is oudmoeder in onze lijn, zoals ook haar tantezegger Grietje Jans BIJMA (1777-1799, kw 35), dochter van broer Jan. Oudmoeder Grietje Jans trouwt in 1798 te Nieuweschoot, maar overlijdt, direct na de geboorte van haar eerste kind: Grietje Bonnes BOUWMAN (1799-1882, kw 17). In 1821 trouwt deze Grietje met Wolter Freerks VAN DER HOEK (1795-1849, kw 16), de oudste zoon van haar oudtante Hendrikje Wolters. Grietje en Wolter worden betovergrootouders in onze lijn Van der Hoek. Hun huwelijk was geen huwelijk in naaste lijn. Wel kunnen we missschien aannemen dat tussen oudtante Hendrikje en achternicht Grietje een goede (familie)relatie bestond.

BONNE JANS BOUWMAN (1774-1852, kw 34)

Oudvader Bonne Jans is 24 en oudmoeder Grietje Jans 21 bij hun huwelijk op 10-6-1798 (kerk Oudeschoot, hij van Nieuweschoot, zij van Rotstergaast). Tien maanden later wordt 27-4-1799 in de Gaast hun eerste en meteen ook laatste kind geboren, een meisje dat Grietje wordt gedoopt 2-6-1799. Moeder Grietje heeft het kraambed niet overleefd, dochter Grietje Bonnes Bouwman wel. Zij zal 82 jaar oud worden.

Grietje Bonnes is 2 jaar oud bij huwelijk van haar vader, Oudeschoot 10-5-1801, met Lamkjen Jelles (Bakker), hij 27, zij 22, hij van Oudeschoot, zij van Mildam. Lamkje wordt zo stiefmoeder of nieuwe moeder van de kleine Grietje Bonnes. Het oudste kind in het gezin, waar vervolgens 8 kinderen worden geboren (te Oudehorne of Nijehorne) met wie Grietje opgroeit.

Bij de naamregistratie van 1811 laat Bonne Jans te Oudehorne (mairie Mildam) de naam BOUWMAN registreren. Met kinderen: 1. Grietje, 12 jaar oud. 2. Jelle, 8 jaar oud. 3. Lamkjen, 5 jaar oud. 4. Jan, 4 jaar oud. 5. Roel, 1 jaar oud. Jan Wolters BIJMA te Rotstergaast, grootvader van Grietje, meldt bij deze registratie twee eigen kinderen (nog in leven) en kleinkind Grietje te Oudehorne. Dochter van overleden Grietje. De (1799) overleden Grietje krijgt door deze vermelding alsnog BIJMA-naam. Haar dochter Grietje wordt Grietje Bonnes BOUWMAN. Opa Jan Wolters laat niet na haar als zijn kleindochter te registreren.

Oudvader Bonne Jans Bouwman wordt 13-2-1822 voor de tweede maal weduwnaar. Lamkje Jelles, geb Noordwolde 19-2-1779 (Lammegien) wordt 42 en overlijdt 2-2-1822 na de geboorte van hun achtste kind. De dochter Jantje Bonnes BOUWMAN die het kraambed wel overleeft en 73j zal worden. Van het huwelijk van stiefdochter Grietje Bonnes BOUWMAN met Wolter Freerks VAN DER HOEK op 10-6-1821 is Lamkje nog wel getuige. Van de kinderen van Bonne Jans en Lamkje Jelles zijn 6 getrouwd, onder wie de zonen Jelle (1803-1867), Jan (1807-….), Roel (1810-1880), en Libbe (1813-1859) Bonnes BOUMA(N).

Grietje Bonnes heeft vier jaar huwelijk met Wolter Van der Hoek achter de rug, twee bevallingen en evenzoveel babies die na enkele weken overlijden, wanneer haar vader Bonne Jans voor de derde keer in het huwelijk treedt. Hij is dan 51 en zijn derde vrouw is 22. Samen krijgen ze zes kinderen, allezes dochters. Bonne overlijdt in 1852 te Jubbega-Schurega, 78j oud. Marijke 28-9-1875 (Opsterland), 72j, weduwe.

Bonne trouwt (3) op 20-11-1825 te Oudehorne, hij 51, zij 22, met Marijke Uilkes DE VRIES (Schot 56). “Bonne Jans Bouma, oud 51 jaren, huisman, geboren te Oudeschoot en wonende te Nieuwehorne, weduwnaar van Lamkjen Jelles Bakker 13 februari 1822 te Oudehorne overleden, zoon van Jan Libbes 1 november 1809 overleden en van Lamkjen Haitzes.” In de akte wordt de naam van oudmoeder Grietje Jans Bijma, de eerste vrouw van Bonne, niet vermeld. Over Marijke: “Marijke Uilkes de Vries, oud 22 jaren, dienstmeid, geboren in de Compagnie onder Oudehorne, dochter van Uilke Lammerts de Vries en van Marijke Hotzes, echtlieden, wonende te Oudehorne.”

Uiteindelijk duurt dit derde huwelijk van oudvader Bonne Jans het langst: 27 jaren, beeindigd door zijn overlijden 29-8-1852 te Jubbega Schurega (Schoterland, FR), 78j oud. In zijn overlijdensakte wordt eerste echtgenote Grietje Jans BIJMA wèl vermeld: “Frank Jans Davids, 38 jaren, scheerenslyper te Heerenveen, en Jan Jans Bergsma, 27 jaren, arbeider te Jubbega Schurega woonachtig, verklaren dat Bonne Jans Bouma, oud 78 jaren, arbeider, geboren te Oudeschoot, wonende te Jubbega Schurega, eerst weduwnaar van Grietje Jans Bijma, daarna van Lamkjen Jelles Bakker, en laatstens gehuwd met Marijke Uilkens de Vries, zonder beroep aldaar (Jubbega Schurega) woonachtig, zoon van Jan Libbes en Lamkjen Haitzes, 29 augustus 1852 voormiddag 11 uur in het huis nr 126 te Jubbega Schurega is overleden.”

Van de zes dochter van Bonne en Marijke trouwen er vier. De dochter Uilkje trouwt in tweede huwelijk, zij 50, hij 51, met Andries VAN DER DRAAI, kleinzoon van Lolkje Tammes, halfzus van Freerk Tammes VAN DER HOEK. Dit lijkt een toevalligheid.

BOUWMAN-VOORFAMILIE

  1. Jan Libbes, geb ca 1742, ovl 1-11-1809 te Nieuweschoot (Schoterland, FR), 67j oud, de overledene was weduwnaar, trouwt 19-5-1765, hij ca 23, zij ca 20, in Oudeschoot met
  2. Lammigjen Aitses (Ayses, Eys(s)ens, Haitses, Lamkjen Haitzes), afkomstig van Oldeholtwolde (Weststellingwerf, FR), ovl voor 1-11-1809, tussen de 40 en 45j oud of al jaren eerder (laatste kind uit huwelijk geboren 1786).

Jan Libbes is in 1809 overleden en Lammigjen Aitses in een onbekend jaar eerder. Bij de naamregistratie van 1811 melden zich hun drie zonen, Libbe (Rotstergaast), Aise (Nieuweschoot) en Bonne (Oudehorne), ieder voor zich, maar elk met BOUWMAN als gekozen achternaam. Mogelijk was “Bouwman” al bijnaam voor het gezin van Jan Libbes. Bij de naamregistratie van 1811 komt aanname van BOUWMAN-naam in Friese registers slechts 23 maal voor, hoofdzakelijk in de zuidwesthoek van de provincie. Van die 23 meldingen dus 3 door zonen van Jan Libbes. BOUMAN komt 12 maal voor (ook vooral in zuidwesthoek), BOUWMA 39 maal (meer verspreid over de provincie) en BOUMA 82 maal (grote spreiding). Misschien zijn de verschillen aan toevalligheden van administratie te wijten. Na 1811 worden BOUWMAN-namen vaak BOUMAN of BOUMA herschreven (zoals in onze voorfamilie).
— Een veronderstelling is dat de “bouwman” vooral verbouwer van graanprodukten was (landbouw) in tegenstelling tot veehouders (DE BOER, HUISMAN etc).

Kinderen uit het huwelijk van Jan Libbes en Lammigjen Aitses: Martje, doop Mildam (Schoterland, FR) 6-9-1767. Libbe Jans BOUWMAN, doop 19-2-1769, ovl (BOUMAN) Schoterland 15-12-1848, 79j, weduwnaar. Trouwt 1-7-1792 voor de kerk te Oudeschoot, hij 23, zij 31, met Martjen Halbes (Marchjen, Martzen, Alberts, Halberts), geb 27-9-1760 te Nieuweschoot, ovl 10-1-1836, 75j, gehuwd, dv Halbe Geerts en Tetje Wybes.
— Bij naamregistratie 1811 meldt zich Libbe Jans BOUWMAN te Rotstergaast met dochter Fetje (17) en zonen: Jan (15, geb 24-12-1796), Halbe (13, geb 18-11-1798), Geert (8, geb 28-2-1803) en Lambert (3, geb 11-1-1808). Op 29-8-1792, een maand na huwelijk van Libbe en Martjen, wordt een dochter Tettje geboren. Deze overlijdt en wordt gevolgd door een tweede dochter Tetjen, geb Rotstergaast 5-9-1794. In 1811 Fetje geschreven of gelezen.
— Libbe Jans BOUMAN te Nieuweschoot is daar bouwman/boer. In notariëel archief vooral meldingen uit 1829, Libbe is dan 60j oud, wanneer hij van de erven jonkheer Menno Coehoorn van Scheltinga die voor 37/48 deel eigenaar zijn van een huis en schuur (Nieuweschoot nr 4), bouw-, weid- en hooiland, heideveld en bos te Nieuweschoot, dit erfdeel voor 5.801 gldn aan Libbe Jans BOUMAN, staande voor zijn echtgenote Martjen Halbes en haar zus Jeltje Halbes (ongehuwd) die samen 11/48 aandeel al hadden, verkopen (akte van 21-3-1829). Libbe Jans neemt het spul te Nieuweschoot wel over maar kan het niet zelf financieren. Volgens archief van notaris Peeting (Heerenveen) neemt Libbe twee maanden later een lening van 4500 gldn bij geldschieter St.Anthony Gasthuis te Leeuwarden (16-5-1829). Volgens akten van 30-5-1829 en 15-6-1829 stelt hij de douairiere en erven jonkheer Menno Coehoorn van Scheltinga te Heerenveen en zijn aanspraak hebbende schoonzus Jeltjen Halbes te Oudeschoot via betalingen tevree.
— Hij blijft tot zijn overlijden in 1848, 79j oud, op het bedrijf te Nieuweschoot. Koopt soms nog een stuk weiland te Rotstergaast erbij. Loste de lening ordentelijk af, want geen verdere meldingen daarover. Bedrijf door zonen voortgezet? Nog aan te vullen. Aise Jans BOUWMAN (Bouman), doop 2-2-1772, ovl Rotstergaast 2-12-1826, 52j, gehuwd. Trouwt 7-2-1802, wonend in Noorderdrachten, hij 30, zij 17, met Antje Johannes (HOOISMA), ingeschreven te Ureterp, geb 27-6-1784 op De Scharren bij Nijega (Doniawerstal), ovl 30-10-1856, 72j, gehuwd (in tweede huwelijk), dv Johannes Alberts HOOISMA en Gettje Idses. Bij naamregistratie van 1811 meldt zich Aise Jans BOUWMAN te Nieuweschoot met kinderen: Johannes 4 en Jan 1. Kinderen uit het huwelijk met Antje Johannes (HOOISMA):

(1) Johannes, geb Nieuweschoot 2-12-1807, ovl 25-2-1813, 5j oud. (2) Jan Aizes BOUMA, geb Nieuweschoot 28-10-1810, ovl Oldeberkoop (Ooststellingwerf), veehouder, 29-8-1886, 75j, gehuwd, tr Katlijk (Schoterland) 15-5-1831, hij 20, zij 23, met Rinskje Wolters HEIDA, geb te Katlijk, ovl te Oldeberkoop 14-3-1887, 79j, weduwe, dv Wolter Andries HEIDA en Bieuwkjen Riekeles NIJENHUIS. (3) Johannes Aizes BOUMA, geb Nieuweschoot 25-1-1814, ovl Terwispel (Opsterland) 8-6-1853, 38j, gehuwd, tr Schoterland 28-4-1839, hij 25, zij 21, met Tjitske Jurrits EPPINGA, geb Lippenhuizen (Opsterland), dv Jurrit Wytzes EPPINGA en Fokjen Mindert DE BOER. (4) Lamkjen Ayzes BOUMAN, geb 27-3-1819, ovl Weststellingwerf 18-10-1890, 71j, gehuwd, tr WSW 28-4-1843, zij 24, hij 27, met Meint Wybes HIEMSTRA, geb Wolvega, zv Wybe Meints HIEMSTRA en Thijsjen Roelofs. (5) Geertje Aizes BOUMA, geb 5-2-1823, ovl 27-2-1889, 66j, gehuwd , tr Schoterland 3-5-1846, zij 23, hij 29, met Jan Jans DE JONG, geb te Rotstergaast, zv Jan Jelles DE JONG en Pietje Jans DIJKSTRA.

Aise Jans BOUMAN is boer te Nieuweschoot/Rotstergaast (in 1817 koopt hij een perceel grasland te Rotstergaast erbij). In 1826 overlijdt hij, 52j oud. Na de watersnood van 1825 waren er veel van dit soort vroege overlijdens. Antje Johannes HOOISMA blijft met jonge kinderen achter. Op 7-5-1837, zij 52, hij 36, trouwt ze met Jelke Jurrits SYTSEMA. Volgens notarisakte (Peeting, Heerenveen) verkoopt zij op 2-5-1837, vijf dagen voor huwelijk, enig levend vee, boerengereedschappen en verdere huismeubelen, opbrengst 1533 gldn. Mogelijk ten behoeve van haar kinderen uit huwelijk met Aise. Een halfjaar na huwelijk sluit Jelke Jurrits SYTZEMA te Rotstergaast, gehuwd met Antje Johannes HOOISMA, een huurcontract met verhuurder Jacob Wybes HOOY te Oudeschoot voor een zathe met weid- en hooilanden en het huis met schuur etc, huisnr 12, voor 300 gld huur per jaar (eerste looptijd 5 jaar).

Bonne Jans BOUWMAN (kw 34), geb 9-3-1774 Oudeschoot, doop 17-3-1774 aldaar, ovl Jubbega-Schurega 29-8-1852, 78j. Oudvader in VAN DER HOEK-lijn dankzij zijn huwelijk Nieuweschoot 10-6-1798, hij 24, zij 21, met Grietje Jans (BIJMA) (kw 35). Grietje overlijdt in kraambed van eerste kind, de dochter Grietje Bonnes BOUWMAN (kw 17). Dochter Grietje trouwt 10-6-1821 met achterneef Wolter Freerks VAN DER HOEK (kw 16). Haar vader Bonne Jans trouwde opnieuw en nog een derde maal. Martjen Jans BOUMA, geb 2-5-1778 Nieuweschoot, doop 17-5-1778 Oudeschoot, ovl 15-2-1858, 79j, weduwe, tr 8-5-1803, zij 25, hij 37, met Olke Klazes DIJKSMA, doop Nieuweschoot 22-6-1766, ovl 20-12-1818, 52j, gehuwd, zv Klaas Jans en Janke Jacobs.
— Olke was al tweemaal weduwnaar. Trouwde (1) 12-8-1798 met Reinschen Oepkes, beiden 32j oud (als dit Reiskjen betreft, gedoopt 25-3-1766 te Knipe/Het Meer, dv Opke Pieters). Trouwde (2) 24-5-1801, hij 35, zij 20, met Corneliske Hendriks (KERKSTRA), geb 15-7-1780 te Oudeschoot, dv Hindrik Feddes en Janke Jelles. Olkes eerste huwelijken duurden kort, misschien door kraamproblemen: er is geen melding van kinderdopen. Uit zijn derde huwelijk, nu met de 25 jaar jonge Martjen Jans, worden 5 kinderen geboren: Klaas (1-3-1805, jong overleden), Klaas Olkes DIJKSMA (geb Nieuweschoot 15-5-1806, ovl Nieuwehorne 16-11-1860, 54j, wednr, tr 25-5-1851, hij 45, zij 36, met Jeltje Durks DE JONG, geb Nieuwehorne, dv Durk Hendriks DE JONG en Gatske Sytzes DOUMA), Jan Olkes DIJKSMA (geb Nieuweschoot 3-6-1810, ovl 15-7-1863, overleden op het land te Oudehorne, 53j, gehuwd, tr 21-5-1843, hij 32, zij 22, met Attje Arends DE HAAN, geb Mildam, dv Arend Siebes DE HAAN en Akke Thijsses GROENEVELD), Wiebe Olkes DIJKSMA (geb 11-10-1813, ovl 24-7-1859, 45j, ongehuwd) en Janke (geb 24-5-1816, ovl 14-5-1884, 67j, ongehuwd). Nog aan te vullen. Auk(j)e Jans, geb 8-3-1786 Nieuweschoot, doop 19-3-1786. Mogelijk jong overleden. Geen verdere gegevens. Ook niet over moeder Lammigjen Aitses na 1786 (vader Jan Libbes overlijdt 1809 te Nieuweschoot als weduwnaar, maar sinds wanneer hij weduwnaar werd niet gemeld).

BIJMA-VOORFAMILIE

  1. Wolter Jans (= ook kw 140), geb Katlijk (Schoterland, FR) ca 1715, zoon van Jan Wolters (kw 132) en Jantjen Jelles (kw 133), tr 26-9-1745 in de kerk te Nieuwehorne, Jan Wouters, Katlijk met
  2. Grietje Geerts (Grijttje Geerts, Schurega) (= is ook kw 141). Zij is dochter van Geert Luitjens (kw 134), boer en dorpsrechter te Schurega, en Hiltje Gerbens (kw 135).

Wolter en Grietje zijn in de VAN DER HOEK-kwartierstaat zowel oudgrootouders als oudovergrootouders. Hun jongste dochter, Hendrikjen (kw 33), trouwt in 1789 met Freerk Tammes (VAN DER HOEK) (kw 32). En hun achterkleindochter, Grietje Bonnes Bouman (kw 17), dochter van Grietje Jans Bijma (kw 35), dochter van Jan Wolters Bijma (kw 70), trouwt in 1821 met Wolter Freerks VAN DER HOEK (kw 16), zoon van genoemde Hendrikjen.

Bij Quotisatie 1749 wordt Wolter Jans genoemd: huisman/boer te Katlijk (aanslag 39 Cgld en 8 stuivers). Zijn gezin bestaat volgens de melding uit 3 personen van 12j of ouder en 2 kinderen jonger dan 12. Wolter is jongere zoon in lijn van boerenfamilies (en dorpsrechters) te Katlijk. Zijn vader Jan Wolters (kw 132) overlijdt op betrekkelijk jonge leeftijd (boer/dorpsrechter) en Wolter heeft met zijn oudere broer Jelle Jans de nalatenschap te delen. Bij Quotisatie 1749: Jelle Jans, huisman te Katlijk (aanslag 43-3 Cgld), gezin 5 personen ouder dan 12 en 2 kinderen. Jelle wordt, zoals zijn vader, dorpsrechter (Stelling, SCHOLTEN). Wolter gaat een eigen weg in de boerenlijn, trouwt ca 30j oud in 1745 met Grietje Geerts, dv boer (en dorpsrechter) Geert Luitjens te Schurega. De melding in 1749 dat hun gezin bestaat uit 3 personen ouder dan 12 en 2 jongere kinderen, roept natuurlijk nog vragen op: niet 2 maar 3 personen ouder dan 12. Wie was de derde volwassene (als de lezing klopt)? Een inwonende knecht of meid, een grootmoeder of andere “relatie”?

Uit het huwelijk (doopdata): Jan Wolters, doop 24-7-1746 te Oudehorne, jong overleden. (Grijtie Geerts is uit Schurega afkomstig, kerkelijk Herv.Gem. Hoornsterzwaag, Jubbega, Schurega, Oude- en Nieuwehorne. In november 1747 laat het echtpaar zich kerkelijk inschrijven bij de Herv.Gem. Oudeschoot, Nieuweschoot, Mildam, Rottum, Katlijk, waar Wolter voor zijn huwelijk al toe behoorde, en waar zij een maand eerder hun dochtertweeling al hadden laten dopen) Hiltje, doop 8-10-1747 en (tweeling) Janke, doop 8-10-1747 te Oudeschoot. Jan Wolters BIJMA (kw 70) , doop 26-4-1750 te Katlijk (“ouders wonen te Groot Katlijk”), ovl Rotstergaast 9-12-1829, 79j, wednr, tr De Knijpe 12-5-1776 met Fockjen Hendriks (kw 71). Via dochter Grietje Jans BIJMA en haar dochter Grietje Jans BOUWMAN relatie met VAN DER HOEK-lijn. Geert, doop 10-6-1753 te Oudeschoot (“ouders wonen te Groot Katlijk”). Anske, doop 8-2-1756 te Katlijk (“het kind is overleden”). Anske Wolters, doop 2-4-1758 te Mildam, ovl 1-7-1809 te Noordwolde (Weststellingwerf), begraven aldaar 4-7-1809, 53j (volgens akte, verwarring met eerste Anske?), tr (1) Oldeholtpade (WSW) 13-5-1792, hij 26, zij 26, met Geesje Kleises, geb Ter Idzard (WSW) 20-11-1765, ovl voor 1803, dv Kleis Saakes (NIJENHUIS) en Aaltje Warners, en tr (2) Oldeholtpade 9-1-1803, hij 44, met Trijntje Jans (beiden afkomstig van Oldeholtpade). Uit eerste huwelijk: (1) Grietje, geb Nijeholtpade 6-3-1794, doop Oldeholtpade 9-3-1794. (2) Grietie Anskes (BIJKER), geb Nhp 13-8-1795, doop Ohp 16-8-1795, ovl WSW 10-8-1878, 82j, weduwe van Hendrik Auken SCHIPPER. (3) Aaltje Anskes (BEYMA), geb Nhp 6-5-1799, doop Ohp 13-5-1799, ovl Sloten (FR) 28-3-1867, 67j, ongehuwd. Uit tweede huwelijk: tweeling (4) Antien en (5) Wolter Anskes, geb Noordwolde 26-3-1804, doop Noordwolde 1-4-1804.
— Anske Wolters is in 1809 te Noordwolde overleden, bij naamsaanneming 1811 van nagelaten gezin geen melding (Jan Wolters te Nieuweschoot laat BIJMA-naam vastleggen, in 1812 wordt Jan Wolters, huisman te Nieuweschoot vermeld als voogd over Grietje en Aaltje Anskes, dochters van wijlen het echtpaar Anske Wolters en Geesjen Kleizes).
— Alleen de dochters Grietje Anskes (BIJKER) en Aaltje Anskes (BEYMA) zijn in 1812 dus nog in leven. Hendrikjen Wolters (BIJMA) (kw 33), doop 24-2-1765 te Katlijk, ovl Bovenknijpe 4-10-1822, 57j, gehuwd, tr Kortezwaag 17-5-1789 met Freerk Tammes (VAN DER HOEK, kw 32).

  1. Jan Wolters BIJMA, doop 26-4-1750 te Katlijk, ovl Rotsergaast 9-12-1829, 79 jaar oud, huisman, wonende te Rotstergaast onder Rottum, overleden des avonds te 7 uren in het huis nr.9 te Rotstergaast. Zoon van Wolter Jans (kw 66) en Grietje Geerts (kw 67). Trouwt 12-5-1776, hij 26, zij ca 25, te De Knipe met
  2. Fockjen Hendriks, geb. 1751, overl. 27-3-1819, 67 jaar oud, in huis nr 13 te Nieuweschoot, huisvrouw van Jan Wolters Bijma, boer, woonachtig te Nieuweschoot, nalatende gemelde hare man benevens 2 kinderen bij dezelve in echt verwekt.

In het trouwregister van 1776 staat Jan Wolters vermeld als van Bovenknijpe en Fockjen Hendriks van Benedenknijpe. Jan heeft geboortedorp Katlijk dus al verlaten (oude naam voor Bovenknijpe was overigens Nieuw-Katlijk). Jan en Fockje trouwen in de Herv.kerk, maar het kan zijn dat de ouders van Fockje tot de Knypster Doopsgezinden behoorden. Zij komen in de Herv.registers niet voor. Ook de kinderen uit het huwelijk van Jan en Fockje kennen we niet uit doopregisters. Bij de naamaanneming van 1811 meldt Jan Wolters BIJMA te Nieuweschoot zich met slechts 2 kinderen: Hendrik (27) en Antje (19), en 1 kleinkind: Grietje, Oudehorne, van overleden Grietje. De dochter Grietje overleed in 1799 en zou in 1811 ca 34j oud zijn geweest. Gezien de leeftijdsverschillen tussen de kinderen valt aan te nemen dat er nog andere kinderen uit het huwelijk van Jan en Fockje zijn geboren, bijv een Wolter, maar jong overleden. Zoon Hendrik Jans BIJMA was ca 37j toen hij zich op belijdenis in februari 1821 doopsgezind liet dopen. Maar hij was dan ook in 1815 getrouwd met Gatske Laurens uit de welzeker doopsgezinde STOOKER-familie. Grietje Jans BIJMA (kw 35), de overleden Grietje, zal eerste kind uit huwelijk van Jan Wolters en Fockje Hendriks zijn geweest. Dezen trouwden 12-5-1776 te De Knipe en mogelijk werd Grietje daar ook geboren. Wanneer zij in 1798 trouwt (Herv.kerk Oudeschoot) staat ze in Rotstergaast ingeschreven, dus wellicht woonden Jan en Fockje toen daar met gezin. Volgens melding van 1811 en latere meldingen zijn ze in tussentijd naar Nieuweschoot (tussen Rotstergaast en Oudeschoot), verhuisd, boer te Nieuweschoot, waar Fockje in 1819 overlijdt. Weduwnaar Jan Wolters BIJMA woont in zijn laatste jaren weer te Rotstergaast (huisnr 9), bij zoon Hendrik en schoondochter Gatske, nadat haar vader, Jeen Laurens STOOKER, daar op 5-12-1826 is overleden. Jan Wolters overlijdt er 9-12-1829, 79j oud, zoon Hendrik is hem helaas al voor, ovl 2-11-1829 te Rotstergaast, huisnr 9, 44j oud.

BIJMA-naam: Jan Wolters laat in 1811 deze naam inschrijven. Slechts een 10-tal andere gezinshoofden verspreid over Friesland (Bijma, Beyma, Beima) deden dit ook, connectie met Van Beyma’s (en historie uit Gronings Westerkwartier) is er zeker niet. Jan Wolters was boer (huisman) en misschien daarbij ook “bijenman” (imker, bijker). Zo’n mogelijke verklaring klinkt wat flauw. Wel is er een notarisakte (Peeting, Heerenveen) van 12-8-1829 die de verkoping meldt van enige korven bijen en bijkersgereedschappen door Hendrik Jans BIJMA te Gaast. Met een niet misselijke opbrengst van 141 toenmalige guldens. Dat Hendrik 3 en zijn vader Jan 4 maanden later overlijden is in relatie hiermee navrant.
— Anske Wolters, jongere broer van Jan, overlijdt in 1809 en zijn gezin blijft buiten de naamaanneming van 1811. Dochter Geeske Anskes staat later als BIJKER vermeld, dochter Aaltje Anskes als BEYMA.

Uit huwelijk (12-5-1776 te De Knipe) van Jan Wolters en Fockjen Hendriks:

Grietje Jans (BIJMA, kw 35), geb ca 1777, trouwt 10-6-1798, zij van Rotstergaast, hij van Nieuweschoot, met Bonne Jans (BOUWMAN, kw 34). Ovl mei 1799 te Nieuweschoot, na geboorte van haar eerste kind, Grietje Bonnes Bouwman (kw 17). Deze trouwt De Knijpe 10-6-1821 met Wolter Freerks VAN DER HOEK (kw 18).

Hendrik Jans BIJMA, geb ca 1784, ovl 2-11-1829 Rotstergaast huis nr 9, 44 jaar oud, huisman. Trouwt 7-6-1815, hij 31, boerenknecht, zij 30, dienstmaagd, met Gatske Jeens STOKER, 29j, dienstmaagd, geb De Knijpe ca 1785, ovl Lemsterland 14-1-1870, 84j, weduwe, dv Jeen Laurens STOKER, boer wonende op de Gaast, en van wijlen Reinskjen Ayses.
— Gatske ondergaat 11-2-1816 doop op belijdenis in de Doopsgezinde gemeente te De Knijpe, Hendrik volgt haar op dit pad in februari 1821. Hendrik en Gatske krijgen 4 dochters en 2 zonen. Nageslacht onder BIJMA-naam slechts via kleinzoon Tjalling BIJMA. Zie 70.2. Hendrik Jans BIJMA en kinderen.

Antje Jans BEYMA (BEIMA, BIJMA), geb. ca 1792, ovl 19-2-1827, 35j oud. Trouwt 4-6-1813 te Sloten (Friesland), 21j, woonachtig te Nieuweschoot, Wybe Hylkes WIERDA, 31j, wonend te Tjerkgaast, zoon van Hylke WIERDA, huisman/boer te Delfstrahuizen, en Neltje Sytses. Antje en Wybe krijgen de kinderen: Hylke (7-1-1814 – Antje was zwanger bij huwelijk), Jan (6-1-1817), Fokjen (4-5-1819) en Sytze (15-3-1825). De jongste dochter van Jan Wolters en Fockjen Hendriks volgt een heel andere koers dan haar broer Hendrik. Zij trekt weg uit het gezin te Nieuweschoot en komt in de “andere wereld” rond het Slotermeer terecht. Zo’n 20 km zuidwestelijk van Nieuweschoot. Over de WIERDA-familie waarin ze terecht komt is aparte genealogie geschreven. Helaas wordt Antje slechts 35j oud, ze overlijdt nog eerder dan broer Hendrik en haar vader Jan Wolters. De Wierda’s zijn ook betrokken bij horeca en schippersdiensten.

70.2. Hendrik Jans BIJMA (1784-1829) en kinderen

Hendrik Jans BIJMA, geb ca 1784, gedoopt op belijdenis febr 1821 Doopsgezinde kerk De Knijpe, ovl 2-11-1829 Rotstergaast huis nr 9, 44j, huisman. Trouwt 7-6-1815, hij 31, boerenknecht, zij 30, dienstmaagd, met Gatske Jeens STOKER, 29j, dienstmaagd, geb De Knijpe ca 1785, gedoopt op belijdenis 11-2-1816 Doopsgezinde kerk De Knijpe, ovl Lemsterland 14-1-1870, 84j, weduwe, dv Jeen Laurens STOKER, boer wonende op de Gaast, en van wijlen Reinskjen Ayses. De vader van Reinskjen Ayses had een distilleerderij te De Knijpe. Bij Quotisatie 1749 wordt hij vermeld als Ayze Eyzes, Benedenknijpe, stooker, gezin 3 personen ouder dan 12, 2 kinderen, aanslag 30-5 Cgldns. Zo’n stookerij leverde (ook) drinkwater voor de huishoudens. Jeen Laurens, geb Langezwaag 1749, huwt de dochter Reinskjen en neemt gaandeweg de stookerij van zijn schoonvader over. Rond 1800 verkoopt hij het bedrijf en vestigt hij zich als boer te Rotstergaast. De naam STOOKER blijft hem bij en die naam laat hij bij de naamregistratie van 1811 ook vastleggen. Zijn schoonfamilie is Doopsgezind en Jeen Laurens neemt die gezindheid over (misschien was hij al van de richting) en heeft functies binnen de Doopsgezinde gemeente die in De Knijpe een belangrijke vertegenwoordiging had. In 1811 meldt Jeen Laurens STOOKER te Rotstergaast zich voor de naamregistratie met (nog) 3 zonen: Laurens 28, Aise 28 en Hielke 24. De jongste zoon Hielke woont niet in Rotstergaast maar in St.Nicolaasga (Doniawerstal) als jonge onderwijzer. Zoon Hielke gaat niet de naam STOOKER of STOKER gebruiken, zijn nageslacht staat als HYLKEMA bekend. In 1811 meldt Jeen daarbij ook de dochter: Gatske 26. Zoals we weten was Gatske toen nog ongetrouwd. Na overlijden van moeder Reinskjen wellicht de huishoudster in het gezin geworden. Broer Laurens (Louw) trouwt in 1814, broer Aise in 1821, broer Hielke wordt onderwijzer te St.Nicolaasga. Na de watersnoodramp van 1825 ligt het bedrijf te Rotstergaast minstens twee seizoenen vrijwel stil. Het land bleef brak en nat en het aantal overlijdens was groter dan gewoon. Jeen Louwrens STOKER overlijdt in die periode, 5-12-1826, 77j, weduwnaar. Zijn zonen trekken weg van het rampgebied en we treffen dochter Gatske, in 1815 getrouwd met Hendrik Jans BIJMA, na 1826 aan als bewoonster van de boerderij te Rotstergaast. Met Hendriks Jan BIJMA die 2-11-1829 te Rotstergaast huisnr 9 overlijdt, 44j oud, en zijn vader Jan Wolters BIJMA die 9-12-1829 overlijdt op hetzelfde adres, 79j oud.

Gatske STOKER is ca 45 wanneer ze weduwe wordt van Hendrik Jans BIJMA. Met haar broers (Laurens, Aise en Hylke) worden hierna gaandeweg parten van de STOKER-nalatenschap verkocht. Op 31-12-1830 voor 125 gld een huis met vrije stede, grond en tuin te Het Meer. Op 22-11-1831 voor 150 gld een huis met stede, grond en tuin, no 110, aan noordzijde der Compagnonsvaart te Bovenknijpe. Op 16-2-1835 voor 425 gld 2 percelen hooi- en klynland te Rotstergaast. Op 4-6-1838 tenslotte voor 555 gld een huis met schuur en enig weid- en bouwland te Rotstergaast en verder nog 5 percelen land te Rotstergaast en een halfdeel hooiland op De Zanden te Oldeholtwolde aan verschillende kopers voor een totaalbedrag van 2.946 gld. bij elkaar 3.501 gld.

Kinderen uit huwelijk van Hendrik Jans BIJMA en Gatske Jeens STOKER:

(1) Reinskjen BIJMA, geb Rotstergaast 29-8-1816, ovl 7-9-1844, 28j oud, trouwt 31-5-1840 met Eitje (Eise) Jans HOEKSTRA, 27j, door vroeg overlijden van Reinskjen en mislukte kramen geen nakomelingen). (2) Jan Hendriks BIJMA, geb 5-11-1818, ovl 3-6-1846, 27j, ongehuwd. (3) Fokjen Hendriks BIJMA, (19-10-1820, ovl 31-10-1820). (4) Jeen Hendriks BIJMA, geb Nieuweschoot 5-11-1821, ovl Akmarijp (Utingeradeel) 16-9-1874 (“Jan” ipv Jeen), 52j, gehuwd, tr Poppingawier (Rauwerderhem) 6-2-1847, hij 25, zij 28, met Trijntje Tjallings JELLEMA, geb Poppingawier 23-9-1818, ovl Lemsterland 21-1-1902, 83j, weduwe, dv Tjalling Murks JELLEMA en Janke Pieters.
— Het dorp Poppingawier wordt genoemd, maar de JELLEMA’s hadden bedrijf te Terzool, buurdorp van Poppingawier. In notariële akte van 1843 wordt Tjalling Murks JELLEMA nog genoemd als koemelker te Terzool. Hij overlijdt er 12-7-1846, 64j, gehuwd. Dochter Trijntje is dan 27 en heeft kennelijk al relatie met Jeen Hendriks BIJMA, met wie zij 6-2-1847 trouwt, twee maanden voor de geboorte van een eerste kind, dat overigens niet Tjalling maar Hendrik wordt genoemd. Dit kind is 8-4-1847 te Terzool (Rauwerderhem) geboren en daar na 4 maanden 25-8-1847 ook overleden. Jeen en Trijntje stonden toen al te Heerenveen (Schoterland) ingeschreven: het overlijden van het kind wordt te Rauwerderhem en te Schoterland geregistreerd. Het gezin woonde te Heerenveen tot in de jaren 60 en vestigde zich daarna te Akmarijp (Utingeradeel). Jeen overlijdt er 16-9-1874 op 52-jarige leeftijd. Van de 7 kinderen uit het huwelijk zijn dan nog slechts 2 in leven. Weduwe Trijntje houdt 27-12-1876 te Akmarijp boelgoed (opbrengst niet bekend). De jongste zoon Tjalling BIJMA trouwt in 1885, wonend te Lemmer (Lemsterland, FR). Trijntje overlijdt in 1902, 83j, in Lemsterland.
— Kinderen uit huwelijk van Jeen en Trijntje: - 1. Hendrik, geb Rauwerderhem 8-4-1847, ovl Terzool 25-8-1847, 4 mnd. – 2. Janke Jeens BIJMA, geb Heerenveen 13-6-1849, ovl Lemsterland 9-11-1871, 22j, ongehuwd. – 3. Hendrik, geb Heerenveen 23-5-1851, ovl aldaar 15-10-1851, 4 mnd. – 4. Hendrik, geb Heerenveen 13-1-1853, ovl aldaar 24-6-1854, 18 mnd. – 5. Hendrik Jeens BIJMA, geb Heerenveen 15-8-1854, ovl Lemsterland 17-6-1925, 70j, ongehuwd gebleven. – 6. Tjalling, geb Heerenveen 17-1-1857, ovl aldaar 2-6-1857, 4 mnd. – 7. Tjalling Jeens BIJMA, geb Heerenveen 3-3-1858, ovl Lemsterland 7-9-1935, 77j, gehuwd, tr Schoterland 5-2-1885, hij 26, zij 19, met Jantje KOOPMAN, geb Echten (Lemsterland) 15-6-1865, ovl Lemsterland 23-4-1953, 87j, weduwe (Tjalling en Jantje begraven te Lemmer, oude begraafplaats), dv Jan Luitzen KOOPMAN en Jeltje Jans DE BOER. Tjalling en Jantje krijgen 10 kinderen (5 dochters, 5 zonen). Via drie zonen, Jan, Jeen en Hendrik, mogelijk verder nageslacht onder BIJMA-naam. Zo niet dan stopt hier deze BIJMA-lijn. (5) Fokjen Hendriks BIJMA, geb Nieuweschoot 9-1-1824, ovl Mildam 16-2-1867, 43j, gehuwd, tr 16-5-1847, zij 23, hij 22, met Oebele Gurbes ZWAAGSTRA, geb Mildam 29-7-1824, ovl 17-1-1909, 84j, gehuwd, zv Gurbe Oebeles ZWAAGSTRA en Grietje Jans DE VRIES. Het huwelijk van Fokjen en Oebele blijft kinderloos.
— Kennelijk lag het aan de eierstokken van Fokje. Oebele trouwt (2) 20-12-1868, hij 43, zij 37, met Meinke Tjietzes DE HAAN en uit dit huwelijk met Meinke (Minke) krijgt Oebele alsnog 3 kinderen. (6) Rigtje Hendriks BIJMA, geb 19-1-1828, ovl 23-8-1832, 5j oud.

  1. Freerk Tammes VAN DER HOEK, geb Terwispel (Opsterland) september 1758, doop 9-11-1758, een week of zes oud, ovl te Bovenknijpe (Schoterland) 1–10-1841, in huis nr 123 te Bovenknijpe, oud “negentig jaren” (hij werd 83j), trouwt 17-5-1789, hij van Kortezwaag, zij van Oranjewoud, hij 30, zij 24, met
  2. Hendrikjen Wolters (BIJMA), gedoopt 24-2-1765 te Katlijk, overleden 4-10-1822 te Bovenknijpe, in de namiddag rond 5 uur in huis nr 124 te Bovenknijpe, 58j oud, huisvrouw van Freerk Tammes Van der Hoek, arbeider, wonende in de Bovenknijpe, nalatende haren man en vier kinderen bij denzelven in echt verwekt.

Antje Johannes HOOISMA werd op de Scharren geboren (doop Ouwsterhaule) en drie jaar later haar zus Froukjen te Rotstergaast. Rond 1790 verhuist Johannes Alberts HOOISMA (1759-1834) met gezin naar Wolvega (Weststellingwerf) waar volgende kinderen zijn geboren. Hij gebruikt daar al de achternaam HOOISMA die hij in 1811 laat registreren: Johannes Alberts HOOISMA, Wolvega, met kinderen: Antje 27 (wonend Nieuweschoot), Froukjen 24, Albert 20, Ids 18, Wytze 15 en Elske 9. De broers Sierd Tammes en Freerk Tammes krijgen (in mannelijke lijn) nageslacht onder de afwijkende familienamen SEINSTRA resp VAN DER HOEK. De broers Jelle Jans en Wolter Jans krijgen evenzo nageslacht onder de afwijkende familienamen SCHOLTEN resp BIJMA. Dankzij het per 1811 ingevoerde systeem van “vaste achternamen”. In 1811 meldt zich Sake Kleizes NIJENHUIS te Sloten (FR) met dochters: Aaltje 16, Janke 8 en Geeske 3.
— Sake, geb Ter Idzard 11-5-1768, ovl te Sloten 19-12-1827 (NIEUWENHUIS, 60j, namen van zijn ouders bij de aangevers onbekend) is jongere broer van Geesje Kleizes. Sake trouwt 23-9-1792 (kerk Oldeholtpade, beiden afkomstig van Ter Idzard), hij 24, zij 24, met Albertje Gosses (VISSER), geb “in de Graverij” Nijeholtwolde (WSW) 6-12-1767, ovl Sloten 27-4-1849, 81j, weduwe, dv Gosse Hessels en Janke Reitzes. Sake en Albertje krijgen 7 kinderen: Kleis (4-1-1793, drie maanden na huwelijk), Aaltje (11-2-1795), Gosse (16-12-1797), Gosse (5-3-1799), Janke (7-6-1803), Gosse (28-2-1806) en Geeske (17-7-1808). De eerste 6 te Ter Idzard geboren of daaromtrent. De dochter Geeske te Sloten. Rond zijn 40ste is Sake dus naar Sloten verhuisd, waar hij 1811 alleen nog drie dochters kan melden. Hij is er werkman.
— Anske Wolters is in 1809 te Noordwolde overleden. Aaltje Anskes, jongste dochter uit zijn huwelijk met Geesje Kleizes, is bij zijn overlijden pas 9 en vinden we 20j later te Sloten terug (als ongehuwde moeder). Alleen in een Slotener akte wordt aan Geesje Kleizes de achternaam NIJENHUIS verbonden, moeder van Aaltje Anskes. Mogelijk doordat Aaltje in het huishouden te Sloten van oom Sake Kleizes was opgenomen. Huwelijk 21-7-1815 (Weststellingwerf) van Grietjen Anskes (BIJKER) en Hendrik Auken SCHIPPER. BIJKER-achternaam voor Grietje in registers vanaf 1824. Hendrik SCHIPPER is een oom van overgrootvader Jurjen Annes SCHIPPER(S) (kw 14). Zie GEN7SCHIPPERS-kwartier.
— Aaltje Anskes blijft ongehuwd. Zij overlijdt 28-3-1867 te Sloten (FR), 67j, ongehuwd, volgens de akte geb te Oldeholtpade, wonend te Idskenhuizen (Doniawerstal, FR – akte van overlijden 29-3-1867 te Sloten, 2-4-1867 te Doniawerstal), dv Anske BEYMA en Geeske NIJENHUIS. De ongehuwde Aaltje, 31j, zonder beroep, was al 13-7-1830 te Sloten, waar ze des morgens ten drie uren in huizinge no 23 aan het Stadsbolwerk, moeder wordt van een dochter Feikjen BIJMA (WIJMA volgens index, maar in akte toch duidelijk BIJMA te lezen). Aangifte van de geboorte door de “vroeddoctor” en medicus (huisarts) Siemen Doedes Breuning. Notarisakte van 13-10-1860 (not. vanVoorst, Heerenveen): Oebele Girbes ZWAAGSTRA te Mildam leent 500gld (obligatie) van zijn zwager Jeen Hendriks BIJMA te Heerenveen.